Beoordeling van de gebruikservaring in XR
Nu virtuele vergaderingen en digitale samenwerkingsomgevingen steeds gangbaarder worden, is het van cruciaal belang om te beoordelen hoe gebruikers deze technologieën ervaren. De Sector Telecommunicatienormalisatie van de ITU (ITU-T) ontwikkelt internationale normen om ervoor te zorgen dat verschillende communicatietechnologieën, netwerken en systemen over de hele wereld naadloos met elkaar kunnen communiceren. Daartoe hebben zij nu ITU-T-aanbeveling P.1321 gepubliceerd. U kunt de publicatie getiteld "Interactive test methods for subjective assessment of extended reality communications" hier lezen.
Een essentieel onderdeel van de norm is de definitie van een reeks van vier op communicatie gebaseerde interactieve taken die geschikt zijn voor het testen van XR-communicatiesystemen. Hoewel deze taken geen volledig overzicht bieden, bestrijken ze een breed scala aan XR-systemen:
- Survival Game: Audiocommunicatie tussen deelnemers.
- Lichaamstaal: visuele interactie tussen gebruikers, waarbij de nadruk ligt op beeldvorming en beweging.
- Blokken bouwen: audiovisuele samenwerking waarbij 3D-objecten worden bewerkt.
- Schattenjacht: verkenning door middel van navigatie, waarbij de deelnemers onderling audiovisueel communiceren.
Daarnaast beveelt de norm relevante beoordelingsmethoden aan, waaronder gedragsanalyse, vragenlijsten gericht op de componenten van de QoE en fysiologische evaluaties, om een brede toepasbaarheid in diverse gebruikssituaties te waarborgen.
De bijdrage van het CWI
De DIS-groep van het CWI is vanaf het begin bij de standaard betrokken geweest, als onderdeel van de subgroep Immersive Media (IMG) van de Visual Quality Expert Group (VQEG). DIS-onderzoekers hielpen bij het definiëren van alle vier de kerntaken, gaven leiding aan het onderzoek naar de Body Communication -taak en werkten intensief mee aan het Block Building -raamwerk. Dit fundamenteel onderzoek resulteerde in twee belangrijke publicaties (zie de bijbehorende publicaties hieronder). Bovendien heeft CWI de ontwikkeling van de standaard direct versneld door in 2024 een belangrijke VQEG-standaardisatiebijeenkomst in Amsterdam te organiseren. Het evenement bracht 26 internationale experts uit de industrie en de academische wereld bijeen om voorlopige testresultaten uit te wisselen tussen de 13 betrokken laboratoria. Dit leidde tot interessante discussies en droeg bij aan de voortgang van het lopende werk aan de ITU-T-aanbeveling.
Over de ITU
De ITU is het gespecialiseerde agentschap van de Verenigde Naties op het gebied van telecommunicatie en informatie- en communicatietechnologieën (ICT). De Telecommunicatienormalisatiesector (ITU-T) is een permanent orgaan dat zich bezighoudt met het bestuderen van technische, operationele en tariefkwesties en het uitvaardigen van aanbevelingen om de telecommunicatie wereldwijd te standaardiseren.
Gerelateerde publicaties
- C. Cortés e.a. (2024). Vertragingdrempel voor sociale interactie in volumetrische eXtended Reality-communicatie. ACM TOMM. Lees de publicatie hier.
- A. Singla e.a. (2025). Evaluatie van de kwaliteit van de ervaring (QoE) bij fysiotherapie op afstand via volumetrische video en op video gebaseerde realtime communicatie. IEEE ICME. Lees de publicatie hier.